Ρένα Δούρου

Της Ρένας Δούρου, Η Αυγή της Κυριακής, 21 Φεβρουαρίου 2010

Η πρόσφατη κρίση προκλήθηκε από την απόφαση της ΕΔΕΚ του Γιαννάκη Ομήρου, στις αρχές του μήνα, να αποχωρήσει από την κυβέρνηση του Δημήτρη Χριστόφια, καταγγέλοντάς τον (τι άλλο;) για υποχωρήσεις και παραχωρήσεις. Μια απόφαση που ο κύπριος πρόεδρος τη χαρακτήρισε “βεβιασμένη”, ενώ, αντίθετα, τη χαιρέτησαν οι απανταχού “εθνικά ασυμβίβαστοι”, εντός και εκτός Κύπρου, που θεωρούν προδοτικό τον οποιοδήποτε συμβιβασμό.
Το πρόβλημα με το Κυπριακό είναι πως, με το πέρασμα του χρόνου και καθώς τα πράγματα παραμένουν βαλτωμένα, κερδίζει έδαφος, χωρίς βέβαια να ομολογείται δημόσια, το ντε φάκτο οριστικό διαζύγιο των δύο πλευρών, μακριά από την πάγια επίσημη θέση ελλήνων και ελληνοκυπρίων, εκείνη της διζωνικής, δικοινοτικής, ανεξάρτητης ομοσπονδίας. Όσο περνά ο καιρός, τόσο κοντύτερα έρχεται η ντε φάκτο αυτή “λύση”, η οποία φαίνεται ότι βολεύει, από πρακτική (οικονομική) όσο και ιδεολογική (“εθνική”) άποψη, ουκ ολίγους. Συνέχεια…

Tου Πάσχου Μανδραβελη, ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ, 27 Ιανουαρίου 2010

Έχει ένα δίκιο να υποστηρίζει ο κ. Αντώνης Σαμαράς ότι «το αίτημα για υπουργείο Οικογένειας είναι αληθινά επαναστατικό». Πραγματικά: Τέτοια υπουργεία δημιουργούνται έπειτα από επαναστάσεις ή πιο συγκεκριμένα όταν αυτές εκφυλίζονται σε απολυταρχισμούς και το κράτος προσπαθεί να ελέγξει και τον πυρήνα της κοινωνικής αυτοοργάνωσης που είναι η οικογένεια. Συνέχεια…

Του Κωστή Παπαϊωάννου, ΤΑ ΝΕΑ, Επιφυλλίδα, 11 Ιανουαρίου 2010,  www.antiphono.wordpress.com

Ποιους αφορά η ιθαγένεια των μεταναστών; Ορισμένες πολιτικές και κοινωνικές ελίτ; Τη γραφειοκρατία ενός υπουργείου; Μερικούς «γραφικούς» κοσμοπολίτες διανοούμενους; Τους συνήθεις δημοσιολογούντες επί παντός επιστητού; Το θέμα δεν αφορά μόνο ή κυρίως αυτούς. Πού είναι οι κοινωνικοί εταίροι, οι εργοδοτικές ενώσεις και τα συνδικάτα των εργαζομένων; Πού είναι οι επιστημονικοί σύλλογοι και οι επαγγελματικές ενώσεις; Τα σωματεία των εκπαιδευτικών δεν έχουν άποψη για το καθεστώς των μαθητών τους, αυτών των παιδιών που συνηθίσαμε να αποκαλούμε δεύτερη γενιά μεταναστών; Οι δικηγορικοί σύλλογοι και οι ενώσεις των δικαστών δεν αντιμετωπίζουν την καθημερινή πραγματικότητα της γκρίζας μεταναστευτικής ζώνης μεταξύ νομιμότητας και παρανομίας; Όλοι αυτοί και πολλοί άλλοι πρέπει να μιλήσουν. Συνέχεια…

Ιθαγένεια μεταναστών: ώρα για πλήρη δικαιώματα

Του Νάσου Θεοδωρίδη, Ελευθεροτυπία, Παρασκευή 8 Ιανουαρίου 2010

Η πιο σημαντική τομή που φαίνεται να κομίζουν οι νέες ρυθμίσεις για την απονομή ιθαγένειας σε μετανάστες/τριες συνίσταται στη ρήξη που επέρχεται στην «εθνική ταυτότητα» όπως αυτή είχε διαμορφωθεί στο «συλλογικό φαντασιακό» των Ελλήνων επί πολλές δεκαετίες, λόγω μιας συστηματικής χειραγώγησης της κοινής γνώμης από παντελώς εσφαλμένες και επιστημονικά ατεκμηρίωτες αντιλήψεις περί «ιστορικής και πολιτισμικής συνέχειας».
Από την άποψη αυτή, η επικείμενη απώλεια της «μονοπωλιακής θέσης» του «δικαίου του αίματος» συνιστά, πράγματι, ένα θετικό πολιτισμικό σοκ για την κυρίαρχη εθνικιστική θεώρηση. Συνέχεια…

ΤΟΥ ΣΤΕΦΑΝΟΥ ΡΟΖΑΝΗ*, Κυριακάτικη Αυγή, 20 Δεκεμβρίου 2009

Τέρρυ Ήγκλετον: Κείμενα για τη ζωή, την ποίηση, την πολιτική, επ. Ρένα Δούρου, εκδ. Το πέρασμα, Αθήνα 2009

Μολονότι ο Terry Eagleton επιχείρησε, με μεγάλη επιτυχία ως επί το πλείστον, να ανανεώσει τη μαρξογενή αισθητική πρόσληψη, η οποία άλλωστε αποτέλεσε την καταγωγική περιοχή των θεωρητικών και κριτικών εναισθήσεών του, μολονότι επεχείρησε να εντάξει και να συσσωματώσει στην κριτική του της νεωτερικότητας πολλά από τα υποδείγματα μιας ριζοσπαστικής αντίληψης -αν όχι εκτός του μαρξιστικού πλαισίου, τουλάχιστον εγγύτατα στις μεταμαρξιστικές τάσεις και ρεύματα- εντούτοις, κατά τη γνώμη μου, δεν μπόρεσε τελικά να υπερβεί τις εγελιανές και λουκατσιανές εκδοχές ενός ολιστικού λόγου ως κεντρικής προϋπόθεσης τόσο των αισθητικών και κειμενικών προσεγγίσεών του, όσο και των εν γένει αντιλήψεών του για τη φιλοσοφία, τη λογοτεχνία και την κοινωνική/πολιτική σφαίρα. Αυτό δεν λέγεται προκειμένου να υποβαθμίσει τις κριτικές συλλήψεις του Eagleton, ή να αναδείξει καθηλώσεις σε θεωρητικές αρχές και προτάγματα που οδηγούν σε στρεβλώσεις των εκάστοτε συγκεκριμένων εγχειρημάτων του στα πεδία μελετών τα οποία επιλέγει. Θα έλεγα μάλιστα ότι στα συγκεκριμένα αυτά πεδία ο Eagleton χειρίζεται τα εγελιανά και λουκατσιανά πρότυπά του με τη λεπτότητα και την ευελιξία που απαιτούνται, προκειμένου οι ριζοσπαστικές και μεταμαρξιστικές συλλήψεις να συσσωματώνονται επαρκώς στην αφετηριακή τους προθετικότητα. Είναι, ωστόσο, η εμμονή του στην αξιωματική έννοια της ολότητας, ως όρου sine qua non της συγκρότησης οποιασδήποτε θεωρίας της αισθητικής και της λογοτεχνίας που καθιστούν, σε ορισμένες περιπτώσεις, τον λόγο του εμφανώς ασταθή, ή ακόμη και αντιφατικό, οσάκις η ριζοσπαστική κριτική συγγραφέων, όπως ο Foucault ή ο Derrida, εμπλέκεται στους χώρους του κριτικού αναστοχασμού του. Συνέχεια…

Της Αγγελικής Σπυροπούλου, ΑΥΓΗ – ΑΝΑΓΝΩΣΕΙΣ, 19 Δεκεμβρίου 2009

Τέρρυ Ήγκλετον, Κείμενα για τη ζωή, την ποίηση, την πολιτική, Επιμέλεια Ρένα Δούρου, Εκδόσεις Το Πέρασμα, σελ. 186

Ο παρών τόμος δεν αποτελεί απλή προσθήκη στις ήδη οκτώ ελληνικές μεταφράσεις από τα πενήντα περίπου βιβλία του διάσημου σύγχρονου θεωρητικού Τέρρυ Ήγκλετον. Παρότι υπογράφει ο ίδιος πολλά από τα συμπεριλαμβανόμενα κείμενα, το βιβλίο είναι περί του Ήγκλετον. Στις σελίδες του βιβλίου ξεδιπλώνεται μια ανασκόπηση της ζωής και των ιδεών του Ιρλανδού θεωρητικού της λογοτεχνίας και του πολιτισμού, μέσα από το σχολιασμό των έργων του και την αναδιήγηση της πορείας του, από έλληνες και ξένους κριτικούς, καθώς και επιλεγμένα δικά του κείμενα και η ενδιαφέρουσα συνέντευξη που παραχώρησε στον Δημήτρη Δημηρούλη επ’ ευκαιρία της επίσκεψής του στην Ελλάδα για μια σειρά διαλέξεων τον Νοέμβριο του 2008. Στην πραγματικότητα, όμως, δεν πρόκειται για ένα απλό «εγκώμιο του ανδρός και του έργου του», αλλά μάλλον για κάτι καθολικότερο και πιο κρίσιμο, το οποίο υπηρετεί και προάγει ο Ήγκλετον: δηλαδή, το πρόταγμα της πολιτικής θεώρησης της λογοτεχνικής και πολιτισμικής θεωρίας και, αντίστροφα, τη στράτευση της θεωρίας για μια ενεργό πολιτική σκέψη και δράση. Συνέχεια…